واحد رشت
دانشكده كشاورزي – گروه باغباني
پايان نامه جهت دريافت درجه كارشناسي ارشدM.S
عنوان تحقيق
بررسي اثرات محلول غذايي با غلظت‌هاي مختلف پتاسيم و بستر کشت حاوي کمپوست پيله بادام زميني بر رشد کامليا و جذب پتاسيم و عناصر غذايي
استاد راهنما
دكتر علي محمدي ترکاشوند
استاد
مشاور
دکتر شهرام صداقت حور
تدوين
ماندانا عباسي
بهمن 1391
سپاسگزاري
شكر و سپاس ايزد دانا و توانا را كه ياري نمود تا تحقيق حاضر به انجام رسيد.
از جناب آقاي دکتر علي محمدي ترکاشوند استاد راهنماي پايان نامه که در طول اين مدت از راهنمايي‌هاي ارزنده ايشان بهره برده و زحمات زيادي را طي انجام اين تحقيق تقبل فرمودند، تشكر و قدرداني ميكنم .
از استاد مشاور گرامي، جناب آقاي دكتر شهرام صداقت حور كه با سعه صدر و محبت مرا در تدوين، تکميل و رفع نواقص اين پايان نامه ياري ام نمودند صميمانه تقدير و تشکر مي‌نمايم.
از آقاي دكتر بهزاد کاوياني که به عنوان داور زحمت بازخواني اين پژوهش را برعهده داشتند، بينهايت سپاسگزارم.
از اساتيد گرانقدر گروه علوم باغباني آقاي دکتر داود هاشمآبادي و آقاي دكتر رسول انسينژاد و آقاي مهندس حقيقت مسئول آزمايشگاه گروه علوم باغباني قدرداني ميكنم.
از تمامي دوستان عزيزم بهخاطر ياري و همدليهايشان، قدرداني كرده و آرزومند بهترينها در زندگي برايشان هستم.
تقديم به
تقديم به پدر و مادر مهربانم
که وجودشان برايم همه عشق بود و وجودم برايشان همه رنج.
توانشان رفت تا به توانايي رسم و موهايشان سپيدي گرفت تا روي سپيد بمانم
آنانکه فروغ نگاهشان و گرمي کلامشان و روشني رويشان سرمايه جاودان زندگي من بوده است.و در برابر ناملايمات همچون دو کوه بلند و استوار، پشتيبان و نويدبخشم بوده اند.
در برابر وجود گرامي تان زانوي ادب بر زمين مي‌نهم و با دلي مالامال از عشق و محبت بر دستانتان بوسه مي‌زنم.
و همچنين تشکر ويژه از همسر مهربان و صبورم (آقاي دکتر قلي تبار)که همواره از پرتو محبت‌هاي ايشان بهره برده‌ام و موفقيت و پيشرفت علمي خود را مديون زحمات ايشان هستم و از همراهي و همکاري ايشان در ايجاد محيطي مناسب براي انجام اين تحقيق صميمانه سپاسگزارم.
فهرست مطالب
چکيده‌ل
فصل اول کليات2
1-1- معرفي گياه کامليا3
1-1-1- گياهشناسي و پراکنش اکولوژيکي3
1-1-2- اقليم:3
1-1-3- اهميت اقتصادي3
1-1-4- شرايط کاشت3
1-1-5- روش تکثير4
1-2- اهميت توليد گياهان زينتي4
1-3- بيان مسئله و هدف از انجام تحقيق4
فصل دوم بررسي منابع7
2-1- عوامل موثر بر عملکرد و کيفيت گياهان باغي8
2-2- بسترهاي کشت8
2-3- استفاده ازضايعات آلي به عنوان بستر کشت9
2-4- برخي خصوصيات بسترهاي كشت11
2-4-1-جرم مخصوص ظاهري بسترهاي كشت11
2-4-2- هدايت الكتريكي (EC) بسترهاي كشت11
2-4-3- هوادهي11
2-4-4 – ظرفيت نگهداري آب12
2-5- بسترهاي كشت همراه با خاك12
2-6- بسترهاي کشت بدون خاك12
2-6-1- پرليت13
2-6-2- پيت و کوکوپيت13
2-7- مواد آلي14
2-7-1- کمپوست و کودهاي زيستي14
2-8- کشت بادام ‌زميني در ايران16
2-9- پتاسيم18
2-9-1- مشخصات پتاسيم18
2-9-2- خواص يوني پتاسيم18
2-9-3- تثبيت پتاسيم19
2-9-4- مصرف پتاسيم در گياه19
2-10- فسفر21
2-10-1- معرفي فسفر21
2-10-2- نقش فسفر در گياه21
2-10-3- علائم کمبود فسفر21
2-10-4- فتوسنتز21
2-11- ازت22
2-11-1- نقش ازت در گياه22
2-11-2- علائم کمبود ازت در گياهان22
2-11-3- جذب برگي ازت22
2-11-4- زمان مصرف ازت22
2-12-آهن23
2-12-1- مشخصات آهن23
2-12-2- وظايف آهن در گياه23
2-12-3- فرم قابل جذب آهن توسط گياهان23
2-12-4- علائم کمبود آهن23
2-13- روي24
2-13-1- پراکندگي کمبود روي در ايران24
2-13-2- روي در گياه24
2-13-3- علائم کمبود روي24
2-14- منگنز24
2-14-1- پراکندگي کمبود در ايران24
2-14-2- وظايف منگنز در گياه25
2-14-3- علائم کمبود منگنز25
2-14-4- روش اصلاح کمبود منگنز25
فصل سوم مواد و روشها26
3-1- مواد گياهي27
3-2- پياده کردن طرح آزمايشي و معرفي تيمارها27
3-3- بسترهاي کشت استفاده شده27
3-4- تهيه محلول غذايي هوگلند28
3-5- ارزيابي صفات30
3-5-1- ارتفاع گياه30
3-5-2- وزن خشک اندام هوايي30
3-5-3- وزن خشک ريشه31
3-5-4- اندازه گيري pH وEC بستر کشت31
3-6- خشک کردن نمونه ها در خشک کن (آون)31
3-7- تجزيه برگ31
3-8- خصوصيات شيميايي برگ و بستر گياه32
3-8-1- عصارهگيري از برگ گياه32
3-8-2- اندازه گيري پتاسيم در برگ گياه32
3-8-3- اندازه گيري فسفر در برگ گياه32
3-8-4- اندازه گيري غلظت نيتروژن گياه33
3-8-5- اندازه گيري غلظت عناصر آهن، منگنز و روي در برگ گياه33
3-8-6- اندازه گيري جذب عناصر34
3-9- تجزيه و تحليل داده‌ها34
فصل چهارم بررسي نتايج35
4-1- اثر بسترهاي کشت بر شاخصهاي رشد گياه35
4-1-1- تعداد برگ37
4-1-2- ارتفاع گياه38
4-1-3- وزن خشک ريشه39
4-2-1- نيتروژن42
4-2-2- فسفر43
4-2-3- پتاسيم44
4-2-4- آهن45
4-2-5- منگنز46
4-2-6- روي47
4-3- اثر بستر کشت بر جذب عناصر غذايي در برگ گياه کامليا48
4-3-1- نيتروژن49
4-3-2- فسفر50
4-3-3- پتاسيم51
4-3-4- آهن52
4-3-5- منگنز53
4-3-6- روي54
4-4- اثر غلظت پتاسيم در محلول غذايي بر شاخصهاي رشد گياه55
4-4-1- تعداد برگ55
4-4-2- ارتفاع گياه56
4-4-3- وزن خشک ريشه57
4-4-4- وزن خشک اندام هوايي58
4-5- اثر غلظت پتاسيم در محلول غذايي بر غلظت عناصر در برگ کامليا59
4-5-1- نيتروژن59
4-5-2- فسفر60
4-22- اثر غلظت پتاسيم بر غلظت فسفر در برگ60
4-5-3- پتاسيم61
4-5-4- آهن62
4-5-5- منگنز63
4-5-6- روي64
4-6- اثر غلظت پتاسيم در محلول غذايي بر جذب عناصر در برگ گياه کامليا65
4-6-1- نيتروژن65
4-6-2- فسفر66
4-6-3- پتاسيم67
4-6-4- آهن68
4-6-5- منگنز69
4-6-6- روي70
4-7- اثر متقابل بستر کشت و غلظت پتاسيم در محلول غذايي بر شاخصهاي رشد کامليا71
4-7-1- تعداد برگ71
4-7-2- ارتفاع گياه72
4-7-3- وزن خشک ريشه73
4-7-4- وزن خشک اندام هوايي74
4-8- اثر متقابل بستر کشت و غلظت پتاسيم در محلول غذايي بر غلظت عناصر در برگ75
4-8-2- فسفر76
4-8-3- پتاسيم76
4-8-4- آهن76
4-8-5- روي76
4-8-6- منگنز77
4-9- اثر متقابل بستر کشت و غلظت پتاسيم در محلول غذايي بر جذب عناصر در برگ توسط گياه77
4-9-1- نيتروژن78
4-9-2- فسفر79
4-9-3- پتاسيم79
4-9-4- آهن79
4-9-5- روي79
4-9-6- منگنز80
فصل پنجم بحث81
5-1- بحث82
5-1-1- اثر بستر کشت بر شاخصهاي رشد کامليا82
5-1-2- اثر غلظت پتاسيم در محلول غذايي بر شاخصهاي رشد گياه کامليا83
5-1-3- بررسي عناصر غذايي در برگ گياه کامليا84
5-1-3-1- اثر بستر کشت بر جذب عناصر غذايي85
5-1-3-2- اثر غلظت پتاسيم در محلول غذايي بر جذب عناصر86
5-1-4- اثرمتقابل کمپوست پيله بادام زميني و غلظت پتاسيم در محلول غذايي بر عملکرد گل کامليا86
5-2- نتيجه گيري کلي88
5-3- پيشنهادات89
منابع90
فهرست جداول
جدول 2-1- وضعيت کشت بادام زميني در سال 1389 استان گيلان17
جدول 3-1- مشخصات تيمارهاي به کار رفته در کشت گياه کامليا28
جدول 3-2- نمکهاي حاوي عناصر غذايي ماکرو در محلول غذايي هوگلند29
جدول 3 -3- نمکهاي حاوي عناصر غذايي ميکرو در محلول غذايي هوگلند30
جدول 4- 1- تجزيه واريانس شاخصهاي رشد در گياه کامليا36
جدول 4-2 – نتايج تجزيه واريانس داده هاي مربوط به اثر بستر كشت و غلظت پتاسيم در محلول غذايي بر غلظت عناصر در برگ41
جدول 4-3- نتايج تجزيه واريانس داده هاي مربوط به اثر بستر كشت و غلظت پتاسيم در محلول غذايي بر جذب عناصر توسط گياه48
جدول4-4- جدول اثر متقابل بستر کشت و غلظت پتاسيم بر غلظت عناصر غذايي در برگ75
جدول4-5- اثر متقابل بستر کشت و غلظت پتاسيم بر جذب عناصر غذايي توسط گياه78
فهرست شکل‌ها
شکل2- 1- پراكندگي مقدار توليد بادام زميني16
شکل2-2- رها شدن و يا آتش زدن ضايعات بجا مانده از کشت بادام زميني17
شکل 3-1-اندازهگيري ارتفاع گياه به کمک خط کش30
شکل 4-1- اثر سطوح کمپوست پيله بادام زميني بر تعداد برگ گياه37
شکل 4-2- اثر سطوح کمپوست پيله بادام زميني بر ارتفاع گياه38
شکل 4-3- اثر سطوح کمپوست پيله بادام زميني بر وزن خشک ريشه39
شکل 4-4- اثر سطوح کمپوست پيله بادام زميني بر وزن خشک اندام هوايي40
شکل 4-5 – اثر بستر کشت بر غلظت نيتروژن در برگ42
شکل 4-6- اثر بستر کشت بر غظت فسفر در برگ43
شکل 4-7- اثر بستر کشت بر غلظت پتاسيم در برگ44
شکل 4-8- اثر بستر کشت بر غلظت آهن در برگ45
شکل 4-9- اثر بستر کشت بر غلظت منگنز در برگ46
شکل 4-10- اثر بستر کشت بر غلظت روي در برگ47
شکل 4-11- اثر بستر کشت بر جذب نيتروژن توسط برگ49
شکل 4-12- اثر بستر کشت بر جذب فسفر50
شکل 4-13- اثر بستر کشت بر جذب پتاسيم51
شکل 4-14- اثر بستر کشت بر جذب آهن52
شکل 4-15- اثر بستر کشت بر جذب منگنز53
شکل 4-16- اثر بستر کشت بر جذب روي54
شکل 4-17- اثر غلظت پتاسيم بر تعداد برگ گياه55
شکل 4- 18- اثر غلظت پتاسيم بر ارتفاع گياه56
شکل 4- 19- اثر غلظت پتاسيم بر روي وزن خشک ريشه57
شکل 4-20- اثر غلظت پتاسيم بر روي وزن خشک اندام هوايي58
شکل 4-21- اثر غلظت پتاسيم بر غلظت نيتروژن در برگ59
شکل 4-22- اثر غلظت پتاسيم بر غلظت فسفر در برگ60
شکل 4-23- اثر غلظت پتاسيم بر غلظت پتاسيم در برگ61
شکل 4-24- اثر غلظت پتاسيم بر غلظت آهن در برگ62
شکل 4-25- اثر غلظت پتاسيم برغلظت منگنز در برگ63
شکل 4-26-اثر غلظت پتاسيم بر غلظت روي در برگ64
شکل 4-27- اثر غلظت پتاسيم بر جذب نيتروژن توسط برگ65
شکل 4-28- اثر غلظت پتاسيم بر جذب فسفر توسط برگ66
شکل 4-29- اثر غلظت پتاسيم بر جذب پتاسيم توسط برگ67
شکل 4-30- اثر غلظت پتاسيم بر جذب آهن توسط برگ68
شکل 4-31- اثر غلظت پتاسيم بر جذب منگنز توسط برگ69
شکل 4-32- اثر غلظت پتاسيم بر جذب روي در برگ کامليا70
4شکل 4-33- اثر متقابل سطوح کمپوست پيله بادام زميني و غلظت پتاسيم بر تعداد برگ‌71
شکل 4-34- اثر متقابل سطوح کمپوست پيله بادام زميني و غلظت پتاسيم بر تعداد برگ72
شکل 4-35- اثر متقابل سطوح کمپوست پيله بادام زميني و غلظت پتاسيم بر وزن خشک ريشه73
چکيده
انتخاب بستر کشت، يک فاکتور مهم و تاثيرگذار روي کيفيت گل و گياهان زينتي است. يکي از ضايعات آلي منطقه گيلان، پيله بادام زميني است که از محصول بادام زميني بدست مي‌آيد که با توجه به بالا بودن پتاسيم در ترکيب کمپوست پيله بادام زميني، در اين تحقيق هدف اين است که بررسي شود آيا اين ضايعه آلي توانايي تامين پتاسيم مورد نياز گياه را دارد؟ همچنين اثر آن بعنوان بستر رشد کامليا، بر رشد اين گياه و جذب عناصر غذايي ديگر چگونه است؟
به اين منظور، مطالعهاي در قالب آزمايش فاکتوريل بر پايه طرح بلوکهاي کامل تصادفي با دو فاکتور کمپوست پيله بادام زميني در 5 سطح (شاهد (به نسبت حجمي 50 درصد ماسه + 50 درصد پرليت)؛ 20 ، 40، 60 و 100 درصد) و پتاسيم در 3 سطح (0، 50 و 100 ميليگرم در ليتر) در محلول غذايي هوگلند در 15 تيمار، 3 تکرار و 45 پلات آزمايشي انجام شد. در اين مطالعه ارتفاع گياه، وزن خشک ريشه، وزن خشک اندامهاي هوايي و غلظت عناصر نيتروژن ، فسفر، پتاسيم، آهن، روي و منگنز در برگ اندازه‌گيري شد. با‌توجه به وزن خشک برگ و غلظت عناصر، جذب عناصر غذايي بر حسب ميلي‌گرم بر گلدان اندازه‌گيري شد.
نتايج پژوهش حاضر حاکي از آن است که جذب عناصر مختلف از جمله نيتروژن، فسفر و پتاسيم در بستر کشت داراي 40? کمپوست (M3) و در برخي موارد نهايتا تا 60? کمپوست (M4) در ترکيب بستر کشت، بيشترين ميزان را دارا بود و با افزايش درصد کمپوست در ترکيب بستر کشت و بويژه در بستر کمپوست خالص (M5) کاهش چشمگير جذب عناصر به‌وقوع پيوست. بسترهاي کشت داراي ترکيبات گياهي (از جمله بستر کمپوست پيله بادام زميني) با توجه به خصوصيات فيزيکي و شيميايي مناسب و اقتصادي بودن آن مي‌‌تواند به‌عنوان يک بستر کشت جديد جايگزين ساير بسترهاي کشت موجود در ايران و دنيا معرفي شود.
کلمات کليدي: پتاسيم، شاخصهاي رشد، کامليا، کمپوست پيله بادام زميني.

فصل اول
کليات

1-1- معرفي گياه کامليا
1-1-1- گياهشناسي و پراکنش اکولوژيکي
کامليا با نام علميCamellia japonica از خانوادهCamelliaceae ياTheaceae است و جزو گونههاي بومي شرق آسيا ميباشد (شريعت پناهي و ظهوري، 1388). کامليا درختچهاي با برگهاي سبز تيره، گياه دائمي و برگها دائمي و دندانهدار به ضخامت برگ چاي ميباشد. گلها درشت و سفيد و در بعضي ارقام صورتي يا قرمز است. معمولا تعداد گلبرگها زياد بوده و در ارقامي که گل ساده دارند تعداد گلبرگها 5 عدد است. شکل گلها در بعضي واريتهها شبيه به رز و در برخي ديگر شبيه گل صد توماني است. اين گل در محلي نسبتا سايه گل مي‌دهد و در کرج نگهداري شده و در شمال ايران در باغ نيز کشت شده‌اند (خليقي، 1389). گونه C.sinensis يک درخت هميشه سبز است ، منشا آن از چين و هند گرفته شده است، چاي خوراکي ميباشد و داراي برگهاي زيبايي است و نيازمند سايه و نگهداري مرتب جهت رشد بهينه ميباشد (شريعت پناهي و ظهوري، 1388).
1-1-2- اقليم:
در اقليم‌هاي خنک و معتدل و در يخبندان‌هاي سبک مي‌رويند و خوب رشد مي‌کنند. براي مناطق گرمسيري با رطوبت کم يا نواحي خيلي سرد مناسب نيستند. کاملياها را بايد از هواي داغ، باد خشک، سرما و يخبندان شديد محافظت کرد.
1-1-3- اهميت اقتصادي
کامليا امروزه به عنوان يک گياه آپارتماني و يک درختچه زينتي مهم و شناخته شده مطرح است که گونه زينتي آن در فضاي سبز و گونه خوراکي آن پس از خشک کردن برگها جهت مصرف چاي مدنظر است (شيراوند و رستمي، 1388؛ شريعت پناهي و ظهوري، 1388). در ميان گونه‌هاي وحشي گونه C.japonica به خاطر داشتن گل‌هاي زينتي زيبا ارزش اقتصادي بالايي دارد و بيش از 3000 رقم آن هم اکنون در سراسر جهان موجود مي‌باشد.
1-1-4- شرايط کاشت
کامليا جهت کاشت نيازمند ترکيبي از خاک جنگلي و ماسه است. در تابستان کامليا ميتواند در حرارت اتاق رشد کند و از اواسط پاييز تا اوايل زمستان در دماي 8 درجه سانتيگراد ميتوان آن را نگهداري کرد. اين گياه نياز آبي متوسطي دارد و پتانسيل بستر کاشت براي آن گزارش نشده اما پتانسيل مناسب بستر جهت رشد اکثر گياهان زراعي و باغي بين 5/6 تا 5/7 است (وزوايي، 1370؛ شريعت پناهي و ظهوري، 1388؛ محمدي ترکاشوند، 1387).
1-1-5- روش تکثير
روشهاي مناسب تکثير آن را ميتوان قلمه نيمه خشبي در بهار دانست. همچنين پيوند نيز روش تکثير مناسبي براي کامليا است (شريعت پناهي و ظهوري، 1388؛ خليقي، 1389).
1-2- اهميت توليد گياهان زينتي
توليد تجاري گياهان زينتي، يک کشت و کار جهاني است. ارزش اقتصادي آنها در دو دهه گذشته، به طور معنيداري افزايش يافته است و پتانسيل زيادي براي پرورش مداوم آن در آينده، هم در بازارهاي داخلي و هم بازارهاي بينالمللي وجود دارد. گياهان گلداني آپارتماني بزرگ از قبيل بگونيا، فيکوس، آنتوريوم، داودي، بنفشه آفريقايي و اسپاتيفيلوم در کشورهاي توسعه يافته توليد ميشوند. کشور هلند در صادرات گياهان زينتي شامل گياهان گلداني، مثل بگونيا، فيکوس، سيکلامن، فيلودندرون، بنفشه آفريقايي، اسپاتيفيلوم و آزاليا، سرآمد ميباشد (روت و همکاران، 2006).
1-3- بيان مسئله و هدف از انجام تحقيق
بسترهاي کشت ممکن است از مواد مختلفي با هدف مشخصات فيزيکي و تغذيهاي بهينه تهيه شوند ولي مواد آلي مناسب جهت بستر گران بوده و تهيه آنها مشکل است، با اين حال نياز مبرم وجود دارد که مواد جايگزين پيت، که از آن بهعنوان يک ماده آلي عمومي استفاده ميشود، انتخاب شوند به صورتيکه بتوان به‌طور موفقيتآميزي از آنها استفاده کرد (بنيتو و همکاران، 2005).
انتخاب بستر کشت، يک فاکتور مهم و تأثيرگذار روي کيفيت نهال بذري است (جانکاسکين و همکاران، 2008). رشد و نمو مطلوب گياهان و قابليت دسترسي مداوم از نظر اقتصادي، نخستين معيار براي يک بستر کشت تجارتي ميباشد. بستر کشت تجارتي علاوه بر نگهداري آب با زهکشي خوب و ايجاد مکاني مناسب براي استقرار ريشهها، بايد عاري از مواد سمي، آفات و بيماريها باشد (هيگاکي و ايمامورا، 1985). ضروريات پايهاي براي بستر کشت گياه، ثبات و پايداري شيميايي در حد عالي، سبک وزن بودن، ارزان بودن، عاري بودن از آفات و بيماري، فراواني منابع مواد تشکيل دهنده بستر کشت ميباشد (ارکيسلي و همکاران، 2003). از طرفي بستر کشت بايد نفوذپذير بوده و استحکام و قدرت کافي داشته تا گياه را محکم نگهداشته و همچنين توانايي بستر کشت براي حفظ آب و انتقال گازها احتمالاً براي حفظ کيفيت گياه مهم بهنظر ميرسد (درسبول، 2010).
از آنجا که امكان بازتوليدي خاک پيت در مكان‌هاي بهرهبرداري شده به دليل فرآيند پيچيده و شرايط ويژه تشكيل آن حتي در پروسه زماني طولاني مدت، دور از تصور ميباشد. اين عوامل موجب شده تا محققين دنيا به فکر بسترهايي باکيفيت مناسب و قيمت پايين باشند، از اين رو استفاده از مواد با کيفيت بالا و قيمت ارزانتر به جاي پيت مورد توجه قرار گرفته است (کرومفولز و همکاران، 2000).
پرورش گياهان در بسترهاي کشت بدون خاک، بهدليل مزاياي متعدد نظير کنترل تغذيه گياه، کاهش بروز بيماريها و آفات و افزايش کميت و کيفيت محصول نسبت به کشت خاکي در حال گسترش است. خصوصيات مواد مختلف مورد استفاده به عنوان بستر کشت، بهطور مستقيم و غير مستقيم بر رشد گياه و توليد محصول اثر دارد (وردونک و همکاران، 1982). اخيراً انواع بستر کشت بدون خاکي که بهطور معمول مورد استفاده قرار ميگيرند شامل بقاياي چوب، پوست درختان، پوست برنج، شن، پرليت، ورميکوليت، پيت ماس و راک وول ميباشد (فائو، 2009).
از طرفي با افزايش آگاهي از خطرات زيست محيطي ضايعات به علاوه نيازي که به دفن بهداشتي يا بازيافت آنها وجود دارد و همچنين بهمنظور کاهش مصرف منابع تجديدناپذير مثل پيت، استفاده بيشتر از بيوساليدهاي کمپوست شده در کشاورزي بههمراه بسترهاي کشت مفيد و استفاده صحيح و متناسب از کودهاي شيميايي توصيه شده است (بوگبي، 2002؛ پاپافوتيو، 2004). ضايعات ارگانيک همانند ضايغات شهري، لجن فاضلاب، کود حيواني و دامي، کاغذ، ضايعات هرس و بستر قارچ و هر ضايعه سبز ديگري پس از کمپوست شدن مي‌تواند جايگزين پيت در بستر کشت شود نتيجه ‌خوبي در‌بر‌داشته باشد (جايسينگ و همکاران، 2010).
پيله بادام زميني با داشتن ساختمان فيبري در گذشته به منظور اصلاح و اصولاً به صورت مخلوط با خاکهاي معدني در بستر گلداني برخي از گياهان گلدار در گلدان به کار برده مي‌شد و باعث افزايش خلل و فرج ميشود. ساختمان اليافي پيله بادام زميني به نسبت داراي عمر کوتاه در مخلوط گلداني بوده و در حضور کود و آب سريع تجزيه ميشود (دنيس و همکاران، 2003).
توليد تجاري گياهان زينتي، يک کشت و کار جهاني است. ارزش اقتصادي آنها در دو دهه گذشته، به طور معنيداري افزايش يافته است و استعداد زيادي براي پرورش مداوم آن در آينده هم در بازارهاي داخلي و هم بازارهاي بينالمللي وجود دارد (روت و همکاران، 2006). به دليل عدم وجود بستر کشت مناسب و استاندارد براي صادرات گياهان زينتي، تحقيق و بررسي جهت پر کردن اين خلأ در توليد تجاري گياهان زينتي همچنان در حال بررسي است. اکثر گياهان گرمسيري برگ زينتي براي استفاده داخل آپارتمان، در بستر کشت با پايه پيت، معمولاً در پيت اسفاگنوم کاشته ميشوند (روبرت و همکاران، 1999).
بر اساس آزمايشات قبلي کمپوست پيله‌بادام‌زميني داراي ميزان پتاسيم بالا است (عليدوست و همکاران،1390). با اين وجود بررسي ميشود که پتاسيم موجود در کمپوست پيله بادام زميني قابل جذب گياه کامليا بوده و توان تامين پتاسيم گياه در شرايط عدم و کمبود پتاسيم محلول غذايي را دارد.همچنين اثر کمپوست پيله بادام زميني و محلول غذايي حاوي پتاسيم در بستر کشت گلداني برروي شاخصهاي رشد و جذب عناصر غذايي توسط گياه کامليا بررسي شود.

فصل دوم
بررسي منابع
2-1- عوامل موثر بر عملکرد و کيفيت گياهان باغي
از مهمترين عوامل موثر بر تکثير در محيط کشت طبيعي، ميتوان به بسترهاي کاشت،‌ پيش تيمارهاي کاشت، محلولهاي غذايي، کودها و نهادههاي شيميايي و استفاده از کودهاي زيستي، مواد آلي (که بعضاً به عنوان بستر کشت نيز در گياهان زينتي و باغي استفاده مي‌شوند) و تلقيح با ميکروارگانيسمها و برخي جانداران خاص، نوع مواد گياهي و … اشاره کرد (خوشخوي،‌ 1389؛ مفاخري و همکاران، 1390).

2-2- بسترهاي کشت
محصولات گلخانه ميتوانند در هر ماده غير سمي که عناصر ضروري، آب و اکسيژن را فراهم کند، پرورش يابند. بهطور کلي ترکيب دو يا بيشتر از دو ماده در بستر کشت مورد استفاده قرار ميگيرد تا روزنههاي هوايي مطلوب، حفظ رطوبت، مواد غذايي و چگالي حجمي مناسب را فراهم کنند. ترکيبات بستر گلداني براساس فراواني و در دسترس بودن در ناحيه خاص، مورد استفاده قرار ميگيرند. با اين وجود، عليرغم فراواني هر ترکيب بستر کشت در محل جغرافيايي خاص خود، ترکيباتي از قبيل پيت ماس، ورميکوليت، پرليت و اخيراً پوست کاج بهطور گستردهاي در دسترس توليدکنندگان ميباشند. اگرچه استعمال شن و خاک در کل سطوح توليد محصولات گلخانهاي معمول ميباشد ولي بهطور گستردهاي در ترکيب فيزيکي، شيميايي و بيولوژيکي متفاوت ميباشند (ماتکين و همکاران، 1957).
ترکيبات بستر گلداني اغلب مطابق با نظر خود توليدکنندگان، هزينه بستر، در دسترس بودن و نيز تجربه کاري که توليدکنندگان با يک ماده خاص، به عنوان بستر کشت گلداني دارند، انتخاب ميشوند. امروزه بسياري از توليدکنندگان سعي ميکنند مواد ديگري از قبيل پوسته بادام زميني1، خاک اره2 و پوست درختان را انتخاب کنند. به منظور استفاده از اين مواد در ترکيبات بستر کشت، جهت بهبود کيفيت گياهان توليدي، در درجه اول نياز به کمپوست کردن آنها ميباشد. پرورشدهندگان در درجه اول بايد مواد جديد به عنوان بستر کشت را، در بلوکهاي کوچکي از گياهان مورد آزمايش قرار دهند تا در صورت احتمال خطر به کل گياهان آسيب جدي وارد نشود (ماتکين و همکاران، 1957). بسترهاي كشت بر اساس وجود خاك در آن ها به دو دسته (دوله و ويلكينز، 1999)، شامل بسترهاي کشت همراه با خاک و بدون خاک تقسيم مي‌شوند.

2-3- استفاده ازضايعات آلي به عنوان بستر کشت
برخي مطالعات نشان دادند که ضايعات ارگانيک همانند ضايعات شهري، لجن فاضلاب، کود حيواني و دامي، کاغذ، ضايعات هرس و بستر قارچ و هر ضايعه سبز ديگري پس از کمپوست شدن مي‌تواند جايگزين پيت در بستر کشت شوند و نتيجه خوبي در بر داشته باشد (جايسينگ3 و همکاران، 2010). بررسي‌هاي انجام شده بر روي فيکوس بنجامين رقم استارلايت در محيط کشت حاوي يک قسمت پيت و يک قسمت تفاله زيتون (به صورت حجمي ) نشان داد که اين گياه بلندترين ارتفاع را در طي يک دوره 10 ماهه رشد داشته است ( چن4 و همکاران ، 1998).
اين تحقيق نشان داده که مخلوط پيت و کمپوست در تمامي پارامترهاي اندازه گيري شده بهترين نتيجه را داشته است (پاپافوتيو5 و همکاران ، 2005). از کمپوست تفاله زيتون به عنوان جايگزين پيت براي پرورش چند گياه زينتي استفاده و پيشنهاد کردند که اين کمپوست مي‌تواند به نسبت 25?، 50? و 75? (بصورت حجمي) جايگزين پيت مصرفي به ترتيب براي پرورش سينگونيوم پوديفيليوم6، کوردلين7، فيکوس بنجامين8 شود. در تحقيق نشان داده شد که 100 گرم کمپوست آزولا در مقايسه با سطوح ديگر (250 و 400 گرم) ، رشد گياه فيکوس بنجامين ابلق را سريع تر کرده و چندين ويژگي مهم ديگر چون ارتفاع، قطر ساقه ، وزن خشک، رنگ برگ گياه را در بسترهاي کشت به کار گرفته شده [پرليت + پيت (4:1) و کمپوست ضايعات چاي + خاکبرگ (4:1) و کمپوست ضايعات چاي + کمپوست پوست درخت (1:1)] بهبود مي‌بخشد (محبوب خمامي و پاداشت، 1380).
وردونک9 و همکاران (1988) کمپوست‌هاي حاصل از ضايعات تنباکو (منبع ازت دار) و پوست درخت را براي کشت دو گياه فيکوس برگ پهن10 و برگ انجيري11 مورد استفاده قرار دادند، کمپوست حاصل از 10? ضايعات تنباکو و 90? پوست درخت روي ارتفاع اين گياهان و تعداد برگ آنها اثر بسيار مطلوبي داشت و اين ترکيب را به عنوان ترکيب مناسب براي گياهان زينتي معرفي کردند. خليقي و پاداشت دهکايي (1379) اثر کمپوست‌هاي مختلف را در رشد و نمو گل جعفري پاکوتاه مورد آزمون قرار داده و نتيجه گرفتند که کمپوست حاوي 50? آزولا + 50? پوست درخت و همچنين 25? پوست درخت +75? آزولا بهترين اثر را روي شاخص‌هاي رشد گل جعفري داشتند.
در طول دهه 1960 نيز پرورش دهندگان گل و گياهان زينتي در سراسر ايالات متحده کوشش کردند که از ضايعات چوب به عنوان جايگزين پيت در محيط کشت گلداني استفاده کنند تا اين که هزينه توليد را کاهش دهند و امروزه پوست کاج کمپوست شده وسيع ترين کاربرد را در محيط‌هاي کشت گلداني به عنوان جايگزين پيت پيدا کرده است (هويتينگ و همکاران ، 1991).
در تحقيقي در خصوص اثر ورمي کمپوست بر عملکرد جعفري ، بيشترين قطر ساقه، وزن و اندازه گل، وزن تر و خشک اندام هوايي و ريشه مربوط به تيمار 60 درصد ورمي کمپوست و 30 درصد ماسه و 10 درصد خاک بود، ولي بيشترين ارتفاع بوته مربوط به تيمار 60 درصد پيت و 40 درصد پرليت بود. بيشترين تعداد شاخه جانبي در تيمار 20 درصد کمپوست به همراه 30 درصد ماسه و 50 درصد خاک مشاهده گرديد. ورمي کمپوست در بسياري از صفات اندازه گيري شده نسبت به پيت برتري داشت و تاثير کمپوست بهتر از پيت بود (شادانپور و همکاران، 1390).
خليقي و پاداشت دهکايي (1379) اثر کمپوست هايي مختلف را در رشد و نمو گل جعفري پاکوتاه مورد آزمايش قرار داده و نتيجه گرفتند که کمپوست حاوي 50 درصد آزولا+ 50 درصد پوست درخت و همچنين 25 درصد پوست درخت + 75 درصد آزولا بهترين اثر را روي شاخص‌هاي گل جعفري داشتند. اسپيير12 و همکاران (2004) نشان دادند که با افزودن کمپوست لجن فاضلاب عملکرد چغندر قند افزايش پيدا کرد.
باسانتيا13 و همکاران (2011) در زمينه ي اثر ورمي کمپوست بر گل دهي گل جعفري رقم سراکولا نشان دادند، که بيشترين رشد رويشي و ارتفاع گياه، تعداد شاخه جانبي و وزن گل با مصرف 25 درصد کودهاي NPK ده تن در هکتار ورمي کمپوست به دست آمد، که ميزان رشد با نسبت مصرف ورمي کمپوست متناسب بود.
اسميت14 و همکاران (1992)، لجن شهري کمپوست شده را جايگزين مناسبي براي پيت خزه در بسترهاي کشت داراي پوست درخت کاج براي پرورش شمشاد رسمي و کوکب کوهي تشخيص دادند. ولشاور15 و همکاران (1988) با به کار گيري مخلوطي از 50? کمپوست زباله شهري و 50? ديگر از پوست درختان و يا پيت به عنوان بستر کاشت به اين نتيجه رسيدند که اين مخلوط تاثير معني داري نسبت به پيت خالص به عنوان شاهد در رشد گياه کورديلين ، داشته است. آنجلو16 و همکاران (1988)، 25 نوع بستر کشت متفاوت براي ديفن باخيا17 و بنت القنسول18 را مورد آزمايش قرار دادند. ترکيبات پيت اسفاگنوم19، پوست درخت کمپوست شده و کمپوست نشده، پرليت، خاک برگ شن و هيدروژن با نسبت‌هاي مختلف با همديگر مخلوط شدند. در طي آزمايش، ميزان نگهداري آب مناسب است. پرليت نيز به ميزان 20? به عنوان بهترين زهکش ايفاي نقش نمود. در بسترهايي که از پوست درخت کمپوست نشده استفاده شده بود به دليل بالا بودن نسبت کربن به ازت ، زرد شدن برگ گياهان و توقف رشد ايجاد شد. در بسترهاي حاوي پوست درخت کمپوست شده به دليل ميزان نگهداري پايين آب نسبت به پيت نتيجه بهتري بخصوص در ديفن باخيا به دست آمد.

2-4- برخي خصوصيات بسترهاي كشت
2-4-1-جرم مخصوص ظاهري بسترهاي كشت
جرم مخصوص ظاهري به جرم خشك واحد حجم تركيبات بستر اطلاق ميشود. شن بالاترين ميزان جرم مخصوص و پرليت، پايينترين ميزان جرم مخصوص را دارد. به طور كلي بسترهايي با جرم مخصوص ظاهري بين ‌5/0‌تا ‌15/0 گرم بر ‌سانتي متر‌ مكعب براي اغلب گياهان زينتي توصيه مي‌شوند (دوله و ويلکينز، 1999).
2-4-2- هدايت الكتريكي (EC) بسترهاي كشت
نمكهاي محلول، قسمت اعظم مواد تغذيهاي محلول خاك را تشكيل ميدهند. هدايت الکتريکي (EC)، مقدار کل نمکهاي قابل حل در بستر ميباشد. در توليد گلخانهاي بدون خاک (Soilless) نمکها از کودها منشأ ميگيرند، بنابراين EC در کشتهاي بدون خاک، تأثير سطوح کودي مورد استفاده در بستر مي‌باشد.همچنين ممکن است نمکهاي قابل حل، از تجزيه ترکيبات آلي بستر يا از ناخالصي‌هاي آب آبياري منتج شوند (وسترولت، 2003). پرورش گياهان زينتي در بسترهاي گلداني با شوري 3-1 دسيزيمنس بر متر محقق ميشود (حسندوخت، 1384).
بالا بودن ميزان نمكهاي محلول در بسترهاي كشت گياهان، رشد را كاهش داده و باعث بروز سوختگي در برگ گياه ميشود (چن و همكاران، 1988). شوري بالاتر از 4 دسيزيمنس بر متر به صورت مشابهي رشد در اكثر گياهان را تحت تأثير قرار ميدهد و در شوري بالاتر از 8 دسيزيمنس بر متر، فقط گياهان متحمل به شوري قادر به رشد هستند (دوله و ويلكينز، 1999). دامنه شوري در بسترهاي كشت گياهان زينتي بين 56/1- 63/0 ميلي موس بر سانتيمتر مطلوب گزارش ميشود (روبينز، 2000).

2-4-3- هوادهي
هوادهي، تبادل گازها در بستر کشت ميباشد. خلل و فرج اجازه ميدهند حبابهاي هوا در بين بستر کشت که براي سلامت ريشه ضروري هستند در دسترش ريشه قرار گيرند. سلولهاي ريشه از اکسيژن موجود در خلل و فرج براي تبديل قند به انرژي استفاده مينمايد. اين پروسه، تنفس است که يکي از محصولات فرعي آن CO2 ميباشد. اين مهم است که بستر کشت به اندازه کافي داراي خلل و فرج براي تبادل اکسيژن و دي اکسيدکربن داشته باشد (رونالد و ديان، 2006).

2-4-4 – ظرفيت نگهداري آب
يک بستر کشت مطلوب قاعدتا بايد ذخيره آب قابل دسترس براي استفاده گياه را داشته باشد. آب قابل دسترس آبي است که مي‌تواند به وسيله ريشه گياه جذب ميشود که در خلل و فرج بستر يافت ميشود (رونالد و ديان، 2006).
2-5- بسترهاي كشت همراه با خاك
ويژگيهاي فيزيکي و شيميايي خاک، ساختار بافت خاک، چگالي، ثبات و پايداري، درصد اشباع، رنگ، ماده آلي و نيز غلظت نيتروژن، فسفر و پتاسيم خاکها، فاکتورهاي غالب مؤثر در استفاده از خاک بهعنوان بستر براي رشد گياه ميباشد. اين ويژگيها، قابليت دسترسي مواد تغذيهاي گياهان، سياليت يا حرکت آب به داخل خاک و نفوذ ريشهها در خاک را تعيين ميکند. ترکيبات خاک، نقش مهمي در توليد گياه گلداني دارد. ويژگي شيميايي و فيزيکي آن ها، وضعيت تغذيهاي بستر گلداني را تعيين کرده تا رشد بهتر گياه را باعث شوند (گابريلز و همکاران، 1986).
اصطلاح بسترهاي كشت همراه با خاك، براي بسترهايي بهكار ميرود كه حداقل 25 درصد خاك داشته باشند. اين بسترها خصوصيت خاك همراهشان را دارند. به طوري كه داراي جرم مخصوص كم بوده و تهويه آن ها با افزودن موادي همچون پيت، پرليت و يا پوست درخت افزايش مييابد (آنگلو و همكاران، 1993). ميزان CEC بسترهاي كشت همراه با خاك در مقايسه با بسترهاي بدون خاك بيشتر است. قابليت نگهداري عناصر غذايي بسترهاي كشت با خاك بيشتر از بدون خاك ميباشد از اينرو اين بسترها براي رشد گياهاني با دوره رشد طولاني و آبياري زياد از قبيل گلهاي شاخه بريده20 و داوودي21 مناسبتر است. بهترين دامنه pH براي اين بسترها 2/6 تا 8/6 است (دوله و ويلكينز، 1999).
2-6- بسترهاي کشت بدون خاك
هايدروپونيک فن کشت گياهان بدون خاک است و در اين روش گياه در آب غني از مواد مغذي رشد مي‌کند و يک روش پيشرفته باغباني است که هم در خانه و هم در تجارت مورد استفاده قرار مي‌گيرد. در اين سيستم هيچگونه علف هرزي رشد نمي‌کند و گياهان حاصل از اين روش سالم تر و زودرس‌ترند و فضاي کمتري را اشغال مي‌کنند. اساس سيستم هايدروپونيک آب است و اين سيستم مي‌تواند کاملا اتوماتيک باشد و مزيت اتوماتيک بودن سيستم اين است که اگر باغبان براي مدت زيادي در گلخانه حاضر نبود گياه از کمبود آب و مواد غذايي تلف نخواهد شد. اين بستر‌ها CEC کمي دارند از اين رو بايد عناصر غذايي بر اساس نوع گياه و مدت زمان رشد به آن اضافه شود (اپلهوف، 1997). پايين بودن جرم مخصوص ظاهري بسترهاي کشت بدون خاک را مي‌توان با افزودن بعضي از مواد مانند شن جبران کرد. بهترين دامنه PH اين بسترها 6- 5/4 است ( آلبياچ و همکاران، 2000).

2-6-1- پرليت22
پرليت1 از سيليکات‌هاي سفيد و خاکستري بوده و از گدازه‌هاي آتشفشاني استخراج مي‌شود. سپس در کوره‌هايي با دماي 760 درجه سانتي گراد حرارت داده مي‌شود تا رطوبت آن تبديل به بخار شده و حالت اسفنجي پيدا ‌کند.‌‌پرليت سبک وزن بوده و 95 گرم آن يک دسي متر مکعب حجم دارد. قطر ذرات آن که در باغباني به کار برده مي‌شود، 6/1 الي 3 ميليمتر است و 3 تا 4 برابر وزن خود آب جذب مي‌کند و يک محيط کشت استريل به حساب مي‌آيد (جليلي مرندي، 1388). اسوات و پادمانابها (2004) گزارش کردند که بسترهاي مختلف کاشت از جمله پرليت، باعث بهبود کيفيت ساقه و تردي ساقه و قطر گل در ژربرا گرديدند. خلج و همکاران (2011) نشان دادند که استفاده از بستر کاشت حاوي پرليت پيت و رس غني شده بهترين تيمار جهت افزايش عملکرد گل، قطره شاخساره، کاهش خمش ساقه و عمر گلجايي در ژربرا است.
2-6-2- پيت و کوکوپيت
پيت شامل بقاياي نيمه پوسيده‌ي گياهان آبزي، مرداب و باتلاق مي‌باشد. رکورد اسيديته‌ي پيت بستگي به نوع گياه داشته و معمولا در حدود 3 تا 5/7 است. پيت خزه کمترين پوسيدگي را بين تمامي پيت‌ها دارد و معمولا تا 60 درصد حجم خود آب جذب مي‌کند (خوشخوي و همکاران، 1386). امروزه به علت تأثير بيشتر کوکوپيت نسبت به پيت و مقرون به صرفه بودن آن، توجه بيشتري در علوم باغباني به اين ترکيب ميشود (خلج و همکاران، 2011). خلج و همکاران (2011) با مطالعه بر روي ژربرا دريافتند که استفاده از بستر کاشت کوکوپيت در مقايسه با ساير بسترهاي کاشت، گلدهي را تسريع و به گل نشستن را بهبود مي‌بخشد. کمالي فرخ آبادي و همکاران (1390) تأثير بسترهاي مختلف کاشت را بر ريشه‌زايي قلمه‌هاي فردوسي (Erythrina crista-galli) بررسي و دريافتند که تيمار کوکوپيت به همراه پرليت با 75 درصد،‌بالاترين رکورد ريشه‌زايي از خود بر جاي گذاشت. شکري و همکاران (1390) تاثير بسترهاي مختلف کشت را بر درختچه‌هاي زينتي نوعي شيشه شور (Callistemon viminalis) بررسي و دريافتند که بيشترين بستر جهت رشد اين گياه، بستر حاوي کوکوپيت و ماسه است. سميعي و همکاران (1384) دريافتند که استفاده از کوکوپيت، بيشترين عملکرد گياهچه را در گياه پتوس (Epipremnum aureum) در پي دارد. نوگرا و همکاران (2000) معتقدند که استفاده از بسترهاي کاشت حاوي کوکوپيت بهتر از ساير بسترهاي کاشت است و در آينده کاربرد اين بسترها، متداول تر خواهدشد. الني و همکاران (2001)، بيشترين عملکرد در گل‌هاي رز (Rosa hybrida L.) را در بسترهاي کشت داراي کوکوپيت بهدست آوردند. آنها همچنين معتقدند که کوکوپيت داراي ويژگي‌هاي اسفنجي و کوچکترين اندازه ذرات است و از اين رو قدرت نگهداري بيشترين ميزان آب را دارد.

2-7- مواد آلي
2-7-1- کمپوست و کودهاي زيستي23
کمپوست1 از پوسيده شدن بيولوژيکي توده‌هاي مواد آلي گياهان و حيوانات همچون پوست ميوه‌ها،‌ بقاياي گياهي و جانوري حاصل مي‌شود (جليلي مرندي، 1388). در مرحله اول کمپوست، پوسيده شدن سريع مواد وجود دارد. در مرحله‌ي دوم که چندين ماه طول مي‌کشد و به دماي بيشتري نياز بوده و در مرحلهي سوم توليد کمپوست انجام ميشود. کمپوست را مي‌توان بهعنوان بستر کاشت، و مخلوطهاي گلداني و مزرعه‌اي استفاده کرد (جليلي مرندي،‌ 1388). در سيستم‌هاي کشاورزي پايدار، کاربرد کودهاي بيولوژيک و استفاده از ضايعات آلي، يک روش مناسب جهت حفظ حاصلخيزي و پايداري خصوصيات خاک است. کودهاي زيستي4، علاوه بر افزايش عملکرد گياه باعث افزايش جذب نيتروژن، فسفر و ريز مغذي‌هايي مثل روي و موليبدن ميگردند (اصلاني و همکاران، 1390؛ شارما، 2002).
اطلاعات بسيار محدودي از تاثير تلقيح برخي‌جلبک‌ها مثل اسکوفيلوم نودوسوم24 بر عملکرد و خصوصيات کمي و کيفي گياهان وجود دارد، اما استفاده از ساير جانداران مفيد و تلقيح گياه با آنها و استفاده از مواد آلي (خصوصا کمپوست ها) و ساير کودهاي زيستي مفيد فايده بوده است (مفاخري و همکاران، 1390؛ شارما، 2002). حامدا و همکاران (2006) اثر کودهاي زيستي وري کمپوست را بر روي گونه‌اي گياه فضاي سبز شهري بررسي و به اين نتيجه رسيدند که اين ترکيب باعث افزايش معنيدار رشد رويشي گرديد. ميشل و همکاران (1994) استفاده از کمپوست و خاک اره را به تراکم بوته و رشد چمن گزارش کردند. سيزار و اشنايدر (1992) گزارش کردند که چمن‌هاي رشد يافته در کمپوست زباله شهري25 در مدت کوتاه تري نسبت به بسترهاي خاکي، قابل انتقال بوده و از کيفيت بالاتري برخوردارند.
يوسف و اعظم (1991) گزارش کردند که خاک‌ها، با استفاده از مصرف کمپوست داراي نگهداري آب بيشتر و کاهش وزن مخصوص ظاهري مي‌شوند. همچنين تأثير مثبت مصرف کمپوست بر خصوصيات شيميايي خاک در کشت مزرعهاي، از جمله افزايش ظرفيت تبادل کاتيوني توسط تنيکر و باراکلواس (1982) گزارش شده است. رحمانيان و همکاران (1390) تاثير پسماند کمپوست قارچ بر رشد و عملکرد ريحان (Ocimum basillicum) و مرزه (Satureja hortensis) بررسي و دريافتند که جايگزيني نمودن پسماند قارچ با بسترهاي کاشت مفيد بوده و باعث افزايش وزن تر بوته، ارتفاع بوته و ميزان کلروفيل و عملکرد کل گياه گرديده است. اردوانپور و همکاران (1390) تاثير مثبت کودهاي آلي از جمله کود دامي، کمپوست زباله شهري، خاک برگ و مخلوطي از اين سه را به ارتفاع بوته، عملکرد و وزن خشک اندام‌هاي هوايي و تعداد برگ را بر گياه مرزه(Majorana hortensis)گزارش کردند. مفاخري و همکاران (1390) کاربرد کودهاي زيستي حاوي ميکروارگانيزم ها و تلقيح گياه دارويي بادرشبي (Dracocephalum moldavical) باکودهاي حاوي ازتوباکتر و تاثير مثبت اين ميکروارگانيزم ها را بر عملکرد و ميزان اسانس در اين گياه گزارش کردند.
پاداشت (1382) اثر بسترهاي مختلف پوست درخت، ضايعات چاي، کمپوست زباله شهري و پوست برنج را بر رشد گياه دراسنا (Draceana marginata) و ليندا (Beaucarnea recurbata) بررسي و به اين نتيجه رسيد که اين ترکيبات موجب افزايش معني دار در تعداد برگ، ارتفاع و ساير شاخص‌هاي رشد اين دو گياه شدند. عقدک و همکاران (1389) اثر بسترهاي کشت پوسته شلتوک برنج، تراشه چوب، ماسه خالص را با 10 و 20 درصد بنتونيت (نوعي سوپر پليمرجاذب) در گياه لوبيا سبز(Phaseulous vulgaris) بررسي و به اين نتيجه رسيدند که افزودن 10 درصد بنتونيت به بسترهاي پوسته شلتوک برنج و تراشه چوب باعث جلوگيري از هدر روي محلول غذايي در بستر کاشت و افزايش عملکرد اين گياه گرديد.
مککوي (1992) در يک مطالعه‌اي روي چمن‌هاي ورزشي، با مخلوط کردن بسترهاي مختلف از جمله کمپوست، پيت و ماسه به نسبت 10، 20 و 30 درصد حجمي بيان کرد که 3 درصد وزني از مواد آلي لازم است تا وزن مخصوص بستر به کمتر از 45/1 تن در متر مکعب برسد کوش و همکاران (1972) معتقدند که تيمار خاک با مواد آلي باعث کاهش فشردگي خاک و کاهش جرم مخصوص ظاهري گرديد. عزيزي آققلعه (1380) اثر سه نوع ماده آلي خاکبرگ، کود دامي و تفاله ضايعات سيب را در 4 سطح (0، 4، 8 و 12 درصد) بر خصوصيات مختلف خاک بررسي



قیمت: تومان


پاسخ دهید